’Tarweveld met kraaien’ hoort bij het brede, dubbelvierkante formaat waarmee Vincent van Gogh in Auvers-sur-Oise experimenteerde, waardoor het landschap een bijzondere horizontale kracht krijgt.
Geschilderd in juli 1890 in Auvers-sur-Oise, Tarweveld met kraaien vat de late stijl van Vincent van Gogh samen in één indrukwekkend panorama: een olieverfschilderij van 50,5 x 103 cm met vertakkende paden, zwarte vogels en een door de wind geteisterde lucht. De dikke penseelstreken, de samengedrongen horizon en het opvallende contrast tussen de gele velden en de blauwzwarte wolken maken dit tot een van de meest besproken laatste werken van de kunstenaar. Kom het zelf bekijken met tijdsgebonden toegang of tijdens een rondleiding door het museum.
Je vindt het in de zalen op de derde verdieping van het Van Gogh Museum in Amsterdam, in de afdeling die gewijd is aan Van Goghs laatste maanden in Auvers-sur-Oise.
Toegang tot "Graanveld met kraaien" is inbegrepen bij een standaardticket voor het Van Gogh Museum; je hebt geen apart ticket nodig.
Begin op een paar feet afstand, zodat het brede, dubbel-vierkante formaat van het schilderij goed tot zijn recht komt. Vanaf die afstand vormen de drie paden, de lage horizon en de uitgestrekte lucht een geheel, voordat de details op de grond je aandacht steeds meer naar je toe trekken.
Zet de camera een beetje uit het midden zodra je de hele compositie hebt bekeken. De verlichting in de galerie laat de impasto vanaf de zijkant duidelijker uitkomen, waardoor het graan ruwer lijkt, de lucht onstuimiger en de kraaien scherper afsteken tegen het blauw.
De zalen met kunst uit de late periode van het museum behoren tot de drukst bezochte kamers in het gebouw, en rond het einde van de ochtend en rond het middaguur trekt dit schilderij vaak een groepje toeschouwers aan. De eerste tijdsperiode van de dag of een bezoek laat in de middag op een doordeweekse dag zorgt meestal voor een rustigere bezichtiging.
Fotograferen in de vaste collectie is toegestaan, maar zonder flits. Omdat het doek eerder breed dan hoog is, doe dan een stapje achteruit voor een snelle foto, blijf niet te lang recht voor het schilderij staan en volg de bordjes in de galerie.
Als je meer wilt dan alleen een visuele ervaring, biedt de 2 uur durende rondleiding door het Van Gogh Museum nuttige achtergrondinformatie over Auvers-sur-Oise, de laatste weken van Van Gogh en de langdurige discussie over de vraag of dit zijn laatste schilderij was. Koptelefoons zijn ook handig in drukke kamers waar gesproken toelichting anders wel eens verloren zou kunnen gaan.
Als Tarweveld met kraaien je belangrijkste doel is, trek dan 90–120 minuten uit voor het Van Gogh Museum, zodat je kunt zien hoe Van Gogh hier terechtkwam. Een mooie route is De Aardappeleters, De slaapkamer, Amandelbloesem, en daarna de laatste galerijen in Auvers, die eindigen met dit doek terwijl de ontwikkeling van zijn werk nog vers in het geheugen ligt.
’Tarweveld met kraaien’ hoort bij het brede, dubbelvierkante formaat waarmee Vincent van Gogh in Auvers-sur-Oise experimenteerde, waardoor het landschap een bijzondere horizontale kracht krijgt.
Hij schilderde het in juli 1890, slechts enkele weken voor zijn dood, tijdens een superproductieve periode in Auvers-sur-Oise.
Dit was niet het enige tarweveldschilderij dat Van Gogh in zijn latere periode maakte. Het hoort bij een reeks afsluitende landschappen waarin hetzelfde motief steeds weer terugkomt, maar dan met verschillende sferen en luchten.
De al lang bestaande bewering dat dit Van Goghs laatste werk was, is nog steeds niet bewezen. Wetenschappers wijzen ook op andere late doeken uit Auvers, waaronder Boomwortels, als mogelijke laatste schilderijen.
Veel reproducties maken de compositie wat vlak, maar als je er zelf staat, splitst de weg zich in drie aparte paden. Die vertakte structuur is cruciaal voor de spanning in het schilderij.
Er is geen enkele bewaard gebleven brief waarin de vogels als symbolen van de dood worden genoemd. Die stilte is een van de redenen waarom het schilderij voor heel verschillende interpretaties vatbaar blijft.
De emotionele lading komt net zo goed voort uit het contrast tussen de gele tarwe, de diepblauwe lucht en de zwarte lijnen als uit het onderwerp zelf. Het kleurenpalet roept al een onbehaaglijk gevoel op nog voordat er zelfs maar sprake is van symboliek.
Met afmetingen van ongeveer 50,5 x 103 cm is het schilderij breder dan veel mensen denken. In de galerie zorgt die verhouding ervoor dat het landschap en de lucht een nog meeslepender gevoel geven dan je op gedrukte reproducties zou verwachten.
In mei 1890 verliet Vincent van Gogh het gesticht in Saint-Rémy en vestigde hij zich in Auvers-sur-Oise, ten noorden van Parijs, onder de hoede van dokter Paul Gachet. Het dorp gaf hem open velden, rustige wegen en een nieuw werkritme. Hij reageerde razendsnel en maakte in iets meer dan twee maanden het ene schilderij na het andere.
In die periode experimenteerde Van Gogh met een ongewoon breed, dubbel vierkant formaat, waardoor het landschap en de lucht zich over het hele doek konden uitstrekken. In Wheatfield with Crows zorgt die vorm ervoor dat een bekend plattelandsmotief iets onstabiels en geladen wordt. Je blik glijdt zijwaarts over het veld, dan weer terug naar het pad en omhoog, de storm in.
Van Gogh schilderde uitgestrekte graanvelden onder een dreigende hemel om zijn verdriet en extreme eenzaamheid uit te drukken. Wetenschappers zijn voorzichtig en beschouwen niet elk detail als autobiografisch, maar in dit schilderij wordt het landschap duidelijk als een vorm van emotionele taal gebruikt. De zich splitsende paden, de zwarte vogels en de vernauwde horizon zorgen voor spanning zonder dat er één bepaalde betekenis wordt opgelegd.
Decennialang werd Korenveld met kraaien alom gezien als Van Goghs laatste werk, waardoor het leek alsof het een visueel afscheid was. De hedendaagse wetenschap is wat voorzichtiger. Er zijn verschillende late schilderijen uit Auvers rond dezelfde tijd gemaakt, en er is geen definitief bewijs dat dit doek als laatste is ontstaan.
Wat begon als één schilderij uit Van Goghs laatste landschappen uit Auvers, groeide in de 20e eeuw uit tot een van de meest kenmerkende beelden van zijn legende. Biografieën, films en reproducties maakten er een soort synoniem van voor artistieke intensiteit en persoonlijke crises. Als je het op ware grootte in het museum ziet, voelt het minder als een afbeelding van een mythe en meer als een werk dat nog steeds bruist van beweging.
Vincent van Gogh (1853–1890) was een Nederlandse postimpressionistische schilder wiens korte, intense carrière de moderne kunst ingrijpend heeft veranderd. In Graanveld met kraaien bracht hij de lessen van zijn laatste jaren samen: krachtige kleurcontrasten, dringende penseelstreken en een landschap dat meer emotie uitstraalt dan alleen maar beschrijvend is. In plaats van de natuur als een rustig landschap weer te geven, maakte Van Gogh van het veld, de paden en de lucht een psychologische ruimte, waarbij hij ritme en de textuur van de verf gebruikte om het tafereel een onstabiel en levendig gevoel te geven. Deze aanpak kwam voort uit de experimenten die hij deed in Arles en Saint-Rémy, waar werken als Zonnebloemen, De slaapkamer en Amandelbloesem lieten zien hoe hij steeds vrijer omging met kleur en compositie.
Van Gogh verkocht tijdens zijn leven maar weinig, maar zijn schilderijen hebben de manier waarop latere kunstenaars expressie zagen ingrijpend veranderd. Daarmee bewees hij dat een landschap het innerlijke leven net zo krachtig kon overbrengen als een portret of een religieuze voorstelling, en dat gold voor heel Europa en daarbuiten.
Van Gogh laat de horizonlijn laag lopen, waardoor de lucht een ongewoon zwaar gewicht krijgt. Als je voor het doek staat, voelen de wolken minder als een achtergrond en meer als een oprukkende kracht die op het veld drukt.
De weg splitst zich in drie richtingen en leidt nooit naar een duidelijke bestemming. Door die onopgeloste structuur blijft je blik door het schilderij dwalen zonder dat hij ergens echt tot rust komt.
Kijk eens goed naar de tarwe, dan zie je korte, krachtige penseelstreken in plaats van vloeiende overgangen. Het verfoppervlak blijft levendig en zichtbaar, waardoor het veld lijkt te trillen in plaats van stil te liggen.
De gele tinten zijn niet zomaar landelijk, en de blauwe tinten zijn niet zomaar sfeervol. Van Gogh zet intense warme en koele zones tegenover elkaar, waardoor het schilderij al emotioneel geladen aanvoelt nog voordat er sprake is van symboliek.
Met afmetingen van ongeveer 50,5 x 103 cm hoort dit doek bij Van Goghs uitgebreide experimenten met dubbele vierkanten in Auvers-sur-Oise. Door die ongebruikelijke verhouding kan hij de aarde en de hemel samenvoegen tot één vloeiende beweging.
Een deel van de kracht van het schilderij komt voort uit wat het niet uitlegt. De kraaien, de storm en de paden vormen samen geen eenduidige boodschap, en daarom voelt het werk in het echt nog steeds open, modern en verontrustend aan.
Vincent van Gogh schilderde tientallen landschappen met tarwevelden, waarmee hij licht, beweging en de cycli van het leven vastlegde. Hieronder vind je een aantal van zijn beroemdste werken met tarwevelden en waar ze wereldwijd te zien zijn:
Dit dramatische panoramische doek, dat hij tijdens zijn laatste weken in Auvers-sur-Oise schilderde, samen met Graanveld met kraaien, benadrukt de uitgestrektheid en eenzaamheid van het Franse platteland onder een stormachtige hemel.
Dit schilderij, dat hij vanuit het raam van zijn inrichting in Saint-Rémy-de-Provence heeft gemaakt, toont een eenzame arbeider die onder een brandende zon goudkleurig graan oogst. Van Gogh zag de maaimachine als een aangrijpend symbool van de sterfelijkheid van de mens.
Met wervelende wolken, torenhoge cipressen en door de wind meegevoerde halmen is dit levendige zomergezicht uit Saint-Rémy een van de meest iconische landschappen van de kunstenaar.
Een atelierversie van dezelfde compositie als het schilderij uit New York, uitgevoerd met dikke, impasto-achtige penseelstreken en koele turkooistinten.
Dit werk, dat deel uitmaakt van de op één na grootste Van Gogh-collectie van Nederland, legt het vroege ochtendlicht vast dat door de stenen muren van een veld buiten zijn celraam schijnt.
Een unieke weergave van het weer, waarbij met diagonale, donkere penseelstreken de indruk wordt gewekt van hevige regen die over een ommuurd veld stroomt.
Een lappendeken van een landschap uit Auvers, waar weelderige groene gewassen en goudkleurig graan samenkomen terwijl de storm langzaam opklaart.
Nee. Het zit inbegrepen bij de standaard tijdsgebonden toegang voor het Van Gogh Museum, maar je moet wel van tevoren een boeking doen, want de populaire tijdsperiodes zijn vaak uitverkocht.
Je vindt het in de Auvers-sur-Oise-zalen op de derde verdieping van het Van Gogh Museum, waar de laatste werken van Van Gogh te zien zijn.
Ja. Fotograferen in de vaste collectie is toegestaan, zolang je geen flits gebruikt. Volg de borden in de galerij en houd je foto kort als er veel kamers zijn.
Niet per se. Wetenschappers discussiëren nog steeds over deze bewering, en verschillende schilderijen uit de late Auvers-sur-Oise-periode blijven aannemelijke kandidaten voor Van Goghs laatste schilderij.
Als de context voor jou belangrijk is, dan wel. De rondleiding door het Van Gogh Museum gaat in op zijn laatste maanden, zijn technieken en de discussies rond dit schilderij.
Reken op 90–120 minuten voor het museum, inclusief 10–15 minuten om dit schilderij goed te bekijken en het te vergelijken met de latere werken die ernaast hangen.
Ja, het Van Gogh Museum is is toegankelijk voor rolstoelen en kinderwagens.
Boek de eerste tijdsperiode van de dag of kom op een doordeweekse dag laat in de middag langs. In de laatste zalen is het van laat in de ochtend tot rond het middaguur het drukst.
Tickets voor het Van Gogh Museum
Rondleiding door het Van Gogh Museum
Combiticket: Tickets voor het Van Gogh Museum en Rijksmuseum
Combiticket: Tickets voor het Van Gogh Museum & de Heineken Experience inclusief 2 drankjes